Een kavel kan qua ligging, oppervlakte en regels perfect zijn. Als je er niet genoeg stroom krijgt, loopt je plan toch vast. Door netcongestie is dat op veel plekken in Nederland een echte vraag geworden. Daarnaast verschilt het per terrein welke andere energievoorzieningen er zijn, zoals een warmtenet of een collectieve energiehub. In dit artikel lees je welke voorzieningen je kunt tegenkomen, wat ze wel en niet beloven en hoe je per kavel controleert wat er voor jou beschikbaar is.
Waarom energie op bedrijventerreinen zo belangrijk is
Op bedrijventerreinen wordt veel energie gebruikt. Volgens TNO (2024) gaat het om ongeveer de helft van het aardgasverbruik en een derde van het elektriciteitsverbruik in Nederland. Tegelijk elektrificeren veel bedrijven hun processen, verwarming en wagenpark. Daardoor stijgt de vraag naar stroom, terwijl het net in veel regio’s vol zit. Voor jou als ondernemer betekent dat dat je de energiecheck niet kunt uitstellen tot na de aankoop.
Netcongestie en wat het voor jouw kavel betekent
Bij stroom gaat het om twee dingen. Het aansluitvermogen is hoe zwaar de aansluiting op je pand is. De transportcapaciteit is hoeveel stroom het net in de regio daadwerkelijk kan leveren of afnemen. Ook met een zware aansluiting kan het zijn dat de netbeheerder je niet direct de capaciteit kan geven die je nodig hebt. Je komt dan op een wachtlijst.
Let op deze punten.
- Een bestaande aansluiting op een kavel of pand betekent niet automatisch dat er voldoende capaciteit is voor jouw bedrijf.
- Congestie kan gelden voor afname van stroom, maar ook voor teruglevering. Zonnepanelen op je dak kunnen dan niet altijd hun stroom aan het net kwijt.
- De situatie verschilt per regio en verandert in de tijd. Wat vorig jaar kon, kan nu anders zijn, en andersom.
Welke energievoorzieningen je kunt tegenkomen
Naast de gewone stroomaansluiting zijn er op sommige terreinen andere voorzieningen.
- Zonne-energie op het dak. Een groot plat dak is geschikt voor zonnepanelen. Dat helpt je eigen verbruik te dekken, maar zorgt niet voor stroom op momenten dat de zon niet schijnt.
- Een warmtenet of bodemenergie. Op sommige locaties kun je aansluiten op een warmtenet of een systeem voor warmte- en koudeopslag in de bodem. Of dat kan, hangt af van wat er in de buurt ligt en wat de regels toestaan.
- Een collectieve energiehub. Daarbij spreken bedrijven op een terrein samen af hoe ze stroom opwekken, opslaan en verdelen. Soms met batterijen en een gezamenlijk contract met de netbeheerder.
Energieneutraal en zelfvoorzienend zijn niet hetzelfde
Je leest vaak over energieneutrale bedrijfsparken. Energieneutraal betekent dat er over een heel jaar evenveel energie wordt opgewekt als verbruikt. Op een zonnige dag in juni wek je dan meer op dan nodig, op een donkere avond in december minder. Je blijft dus afhankelijk van het net. Zelfvoorzienend betekent dat je helemaal zonder net kunt. Dat is voor de meeste bedrijven niet haalbaar. Houd die twee begrippen goed uit elkaar als een verkoper of gemeente over de energie op een terrein vertelt.
Energiehubs helpen, maar garanderen niets
Een energiehub kan de beschikbare netcapaciteit beter benutten. Bedrijven met verschillende verbruikspieken vullen elkaar aan en batterijen vangen pieken op. Daardoor is er soms ruimte voor nieuwe aansluitingen die er anders niet was. Een voorbeeld is bedrijvenpark Medel in Tiel, waar ondernemers samenwerken aan een duurzame energievoorziening. Het laat zien wat er in de praktijk mogelijk is als bedrijven samen optrekken.
Maar een energiehub is geen garantie op voldoende stroom. Ook in een energiehub geldt een maximale capaciteit, en je bent afhankelijk van afspraken met andere deelnemers. Vraag daarom altijd wat de energiehub voor jouw specifieke vraag kan betekenen, en wat er op papier staat.
Zo check je de energie op een kavel
- Bepaal je behoefte, nu en over een aantal jaren. Denk aan processen, verwarming en koeling, en laden van elektrische auto’s en vrachtwagens.
- Bekijk de capaciteitskaart van Netbeheer Nederland. Die laat per gebied zien of er wachtlijsten zijn voor afname en teruglevering.
- Neem contact op met de regionale netbeheerder. Vraag naar de beschikbare capaciteit op het adres, de verwachte wachttijd en wat je moet doen om een aanvraag in te dienen.
- Vraag de verkoper of gemeente naar de bestaande aansluiting en het gecontracteerde vermogen.
- Vraag of er een energiehub, warmtenet of ander collectief initiatief op het terrein is, en of je daarbij kunt aansluiten.
- Leg in de koopovereenkomst vast wat er gebeurt als de benodigde capaciteit er niet komt, bijvoorbeeld met een ontbindende voorwaarde.
Kosten en opbrengsten realistisch bekeken
Zonnepanelen, batterijen of een aansluiting op een energiehub kunnen je energierekening verlagen en je minder afhankelijk maken van de energiemarkt. Maar of en wanneer een investering zich terugverdient, hangt af van de investeringskosten, je verbruik, de energieprijzen en de beschikbare capaciteit. Een hogere waarde van je pand is ook niet vanzelfsprekend. Laat een berekening voor jouw situatie maken in plaats van uit te gaan van algemene beloften.
Veelgestelde vragen
Krijg ik zekerheid over stroom als ik de netbeheerder bel?
Je krijgt informatie over de beschikbare capaciteit en de wachttijd. Zekerheid over een nieuwe of zwaardere aansluiting heb je pas als de netbeheerder je aanvraag heeft toegekend.
Lost een batterij het probleem van netcongestie op?
Een batterij kan pieken in je verbruik opvangen, zodat je slimmer gebruikmaakt van je aansluiting. Extra capaciteit van het net krijg je er niet mee.
Is een kavel op een terrein met een energiehub altijd beter?
Niet per se. Een energiehub kan helpen, maar wat het voor jou oplevert, hangt af van de afspraken en de ruimte die er nog is. Vergelijk het altijd met je eigen behoefte.
Zoek je een kavel met een bepaalde stroombehoefte? Vermeld die als je je zoekvraag achterlaat, dan nemen we dat mee bij het vergelijken met het aanbod. Je kunt ook direct het actuele aanbod van kavels bekijken.